گام به گام درس پنجم نگارش هفتم

هر متن خوب، سه بخش اصلی دارد که عبارتند از آغازین، میانی و پایانی. بخش میانی یا بدنه‌ی متن، مهم‌ترین قسمت نوشته است، چون در آن، نویسنده درباره‌ی موضوع اصلی توضیح می‌دهد، دلیل می‌آورد، مثال می‌زند و احساسات یا تجربه‌هایش را بیان می‌کند.

در گام به گام درس پنجم نگارش هفتم خواهید دید، بدنه‌ی متن از چند بند تشکیل می‌شود. هر بند باید یک موضوع کوچک داشته باشد و با جمله‌ای آغاز شود که موضوع آن بند را مشخص کند. سپس جمله‌های دیگر، آن موضوع را توضیح می‌دهند، گسترش می‌دهند یا برایش مثال می‌آورند. به عنوان مثال اگر موضوع انشا «کتاب» باشد، یکی از بندهای بخش میانی می‌تواند درباره‌ی «تأثیر کتاب در یادگیری» باشد. جمله‌ی اول این بند موضوع را معرفی می‌کند و جمله‌های بعدی آن را توضیح می‌دهند و مثال می‌زنند. برای مطالعه‌ی درس بعد می‌توانید گام به گام درس ششم نگارش پایه هفتم را مشاهده کنید.

جواب فعالیت نگارشی صفحه 62 نگارش هفتم

پس از خواندن بند زیر، جمله موضوع و جمله های کامل کننده را مشخص کنید.

سخن گفتن در برابر جمع، برای خیلی ها، با هیجان و هراس همراه است. ریشه این هیجان و هراس در دوران کودکی این افراد نهفته است. این هیجان و هراس با آنها به دنیا نیامده است: این گونه یادگرفته اند یا از دیگران به آنها منتقل شده است. روان شناسان می گویند: « ریشه بیشتر مشکلات در بزرگسالی به دوران کودکی برمی گردد». اگر این سخن روان شناسان درست باشد، پس، هیجان و هراس از سخن گفتن در برابر جمع هم، به تربیت و آموزش دوران کودکی ما برمی گردد.

جمله موضوع: سخن گفتن در برابر جمع ، برای خیلی ها با هیجان و هراس، همراه است.

جمله های کامل کننده: ریشه این هیجان و هراس در دوران کودکی این افراد، نهفته است. این هیجان و هراس، با آنها به دنیا نیامده است. این گونه، یاد گرفته‌اند یا از دیگران به آنها منتقل شده است. روانشناسان می گویند: « بیشتر مشکلات در بزرگسالی، به دوران کودکی بر می گردد». اگر این سخن روانشناسان درست باشد، پس هیجان و هراس، از سخن گفتن در برابر جمع هم، به تربیت و آموزش دوران کودکی ما بر می‌گردد. سطر اول جمله موضوع است و باقی مطالب جمله کامل کننده می‌باشند.

انشاء صفحه 63 درس پنجم نگارش هفتم

درباره یکی از موضوع های زیر، یک بند (با رعایت ساختمان بند)، بنویسید:

موضوع 1: کفش

بند اول:

جمله موضوع: کفش نقش مهمی در سلامت و راحتی ما هنگام راه رفتن دارد.

جمله های کامل کننده: وقتی کفش مناسب انتخاب می‌کنیم، پاها در جای درست قرار می‌گیرند و فشار کمتری به زانو و کمر وارد می‌شود. کفش‌های استاندارد باعث می‌شوند هنگام پیاده‌روی طولانی، خستگی کمتری احساس کنیم و بتوانیم فعالیت‌های روزانه را با انرژی بیشتری انجام دهیم. اگر کفش تنگ یا نامناسب باشد، ممکن است تاول، درد پاشنه یا حتی مشکلات استخوانی ایجاد کند. به همین دلیل، انتخاب کفش خوب فقط یک موضوع ظاهری نیست، بلکه تصمیمی برای حفظ سلامت بدن است.

بند دوم:

جمله موضوع: کفش می‌تواند نشان‌دهنده‌ی شخصیت، سلیقه و سبک زندگی افراد باشد.

جمله های کامل کننده: بعضی‌ها کفش‌های ورزشی را انتخاب می‌کنند چون فعال و پرتحرک‌اند، بعضی‌ها کفش‌های رسمی را دوست دارند چون ظاهر مرتب و جدی‌تری دارند. حتی رنگ کفش‌ها نیز پیام خاصی دارد؛ کفش‌های رنگ روشن معمولاً نشانه‌ی روحیه‌ی شاد و پرانرژی است، در حالی که رنگ‌های تیره بیشتر برای موقعیت‌های رسمی استفاده می‌شود. مدل کفش‌ها نیز می‌تواند نشان دهد فرد به چه چیزهایی اهمیت می‌دهد؛ راحتی، زیبایی یا حتی مد روز. به همین دلیل، کفش فقط یک وسیله‌ی پوشیدنی نیست، بلکه بخشی از هویت ظاهری ماست.

بند سوم:

جمله موضوع: کفش در فعالیت‌های روزانه‌ی ما نقش مهمی در ایجاد امنیت و محافظت از پاها دارد.

جمله های کامل کننده: وقتی در خیابان‌های شلوغ قدم می‌زنیم یا در حیاط مدرسه بازی می‌کنیم، کفش مناسب از پاها در برابر سنگ‌ریزه‌ها، زمین‌های ناهموار و ضربه‌ها محافظت می‌کند. کفش‌های ورزشی برای دویدن و ورزش طراحی شده‌اند و باعث می‌شوند پاها هنگام حرکت کمتر آسیب ببینند. حتی در فصل‌های مختلف، نوع کفش تغییر می‌کند؛ مثلاً در زمستان کفش‌های گرم و ضدآب از سرما و رطوبت جلوگیری می‌کنند. اگر کفش مناسب نپوشیم، ممکن است پاهایمان زخم شود یا حتی دچار پیچ‌خوردگی شویم. به همین دلیل، کفش فقط یک وسیله‌ی پوشیدنی نیست، بلکه محافظی برای سلامت پاهاست.

موضوع 2: ناخن

بند اول:

جمله موضوع: ناخن‌ها از انگشتان دست و پا محافظت می‌کنند و نقش مهمی در انجام کارهای روزانه دارند.

جمله های کامل کننده: وقتی چیزی را فشار می‌دهیم، بلند می‌کنیم یا با دست کارهای ظریف انجام می‌دهیم، ناخن‌ها کمک می‌کنند انگشتان آسیب نبینند. اگر ناخن‌ها ضعیف یا شکسته باشند، حتی کارهای ساده مثل باز کردن درِ بطری یا برداشتن یک شیء کوچک سخت می‌شود. علاوه بر این، ناخن‌ها هنگام راه رفتن نیز از نوک انگشتان پا محافظت می‌کنند. به همین دلیل، کوتاه کردن، تمیز نگه داشتن و مراقبت از ناخن‌ها برای سلامت دست و پا ضروری است.

بند دوم:

جمله موضوع: ظاهر ناخن‌ها می‌تواند نشانه‌ای از وضعیت سلامت بدن باشد

جمله های کامل کننده: گاهی تغییر رنگ ناخن‌ها، شکنندگی یا خطوط روی آن‌ها نشان می‌دهد بدن به ویتامین‌ها یا مواد معدنی خاصی نیاز دارد. پزشکان نیز هنگام معاینه، به ناخن‌ها توجه می‌کنند تا نشانه‌هایی از کم‌خونی، کمبود آهن یا مشکلات پوستی را تشخیص دهند. حتی عادت‌های روزانه‌ی ما نیز روی ناخن‌ها اثر می‌گذارد؛ مثلاً استفاده‌ی زیاد از مواد شوینده بدون دستکش باعث خشکی و شکنندگی ناخن‌ها می‌شود. بنابراین مراقبت از ناخن‌ها فقط برای زیبایی نیست، بلکه بخشی از توجه به سلامت عمومی بدن است.

بند سوم:

جمله موضوع: ناخن‌ها علاوه بر نقش محافظتی، در انجام کارهای ظریف و دقیق نیز به ما کمک می‌کنند

جمله های کامل کننده: وقتی می‌خواهیم چیزی کوچک را برداریم، کاغذی را از روی زمین بلند کنیم یا حتی بسته‌ای را باز کنیم، ناخن‌ها مانند یک ابزار کوچک و طبیعی عمل می‌کنند. اگر ناخن‌ها بیش از حد کوتاه یا شکسته باشند، انجام این کارها سخت‌تر می‌شود. همچنین تمیز بودن ناخن‌ها نشانه‌ی نظم و توجه فرد به بهداشت شخصی است. افرادی که ناخن‌هایشان را مرتب کوتاه و تمیز نگه می‌دارند، کمتر دچار عفونت‌های پوستی یا قارچی می‌شوند. بنابراین ناخن‌ها فقط برای زیبایی نیستند، بلکه در کارهای روزمره و سلامت دست‌ها نقش مهمی دارند.

موضوع3: درد دندان

بند اول:

جمله موضوع: درد دندان یکی از شدیدترین و آزاردهنده‌ترین دردهایی است که می‌تواند زندگی روزمره را مختل کند.

جمله های کامل کننده: وقتی دندان درد می‌گیرد، تمرکز کردن سخت می‌شود و حتی کارهای ساده مثل غذا خوردن یا صحبت کردن هم دردناک می‌شود. این درد معمولاً به دلیل پوسیدگی، التهاب لثه یا عفونت ایجاد می‌شود و اگر به‌موقع درمان نشود، ممکن است به دندان‌های دیگر هم آسیب بزند. گاهی درد دندان آن‌قدر شدید است که فرد حتی شب‌ها نمی‌تواند بخوابد و مجبور می‌شود فوراً به دندان‌پزشک مراجعه کند. به همین دلیل، درد دندان فقط یک ناراحتی کوچک نیست، بلکه هشداری جدی برای رسیدگی به سلامت دهان و دندان است.

بند دوم:

جمله موضوع: پیشگیری از درد دندان بسیار ساده‌تر و کم‌هزینه‌تر از درمان آن است.

جمله های کامل کننده: مسواک زدن منظم، استفاده از نخ دندان و مراجعه‌ی دوره‌ای به دندان‌پزشک می‌تواند از بیشتر مشکلات جلوگیری کند. وقتی دندان‌ها سالم باشند، غذا خوردن راحت‌تر است و لبخند زیباتر به نظر می‌رسد. بسیاری از دردهای شدید دندان به دلیل بی‌توجهی‌های کوچک ایجاد می‌شوند؛ مثلاً نخوردن یک مسواک شبانه یا مصرف زیاد شیرینی. اگر از کودکی عادت‌های درست مراقبت از دندان‌ها را یاد بگیریم، کمتر دچار درد و ناراحتی می‌شویم و دندان‌هایمان تا سال‌ها سالم می‌مانند.

بند سوم:

جمله موضوع: درد دندان می‌تواند بر خلق‌وخو و کیفیت زندگی روزانه تأثیر زیادی بگذارد.

جمله های کامل کننده: وقتی دندان درد می‌گیرد، فرد معمولاً بی‌حوصله می‌شود و نمی‌تواند به‌خوبی درس بخواند یا در کلاس تمرکز کند. حتی غذاهای مورد علاقه‌اش را هم نمی‌تواند بخورد و این موضوع باعث کاهش انرژی و ضعف بدن می‌شود. گاهی درد دندان به گوش یا سر هم می‌زند و باعث می‌شود فرد احساس خستگی و کلافگی کند. این درد نشان می‌دهد که دندان نیاز به رسیدگی دارد و نباید آن را نادیده گرفت. مراجعه‌ی به‌موقع به دندان‌پزشک می‌تواند از ادامه‌ی این ناراحتی جلوگیری کند و دوباره آرامش را به زندگی فرد برگرداند.

نتیجه بررسی و داوری صفحه 64 نگارش هفتم

هریک از بند هایی را که دوستان تان در تمرین قبل نوشتند و در کلاس خواندند، با سنجه های زیر، ارزیابی کنید و نتیجه را بنویسید.

نوشته‌ی دوست من از نظر محتوا و ساختار، کاملاً پخته و قابل ارائه است. متن او با یک جمله‌ی اصلی آغاز می‌شود و سپس با موضوعی مرتبط و چند جمله‌ی توضیحی دیگر ادامه پیدا می‌کند که نشان می‌دهد نویسنده به اصول بندنویسی توجه داشته است. وجود پیش‌نویس نیز بیانگر این است که او برای نظم‌دهی و برنامه‌ریزی متن خود زمان گذاشته است.

در سراسر نوشته، نشانه‌های نگارشی به‌درستی به‌کار رفته و نویسنده در استفاده از حروف کوچک و بزرگ دقت کرده است. البته چند خطای املایی در متن دیده می‌شود که با اصلاح آن‌ها، نوشته کامل‌تر و حرفه‌ای‌تر خواهد شد. در مجموع، متن روان، قابل فهم و خوش‌خوان است و خواننده را بدون دشواری با موضوع همراه می‌کند. رعایت حاشیه‌گذاری نیز نشان می‌دهد نویسنده به ظاهر و نظم صفحه اهمیت داده است.

درست نویسی درس پنجم نگارش هفتم

جمله های زیر را ویرایش کنید.

مادرم خانه را تر تمیز کرد و فرش ها را انداخت و وسایل را چید.

جواب: مادرم خانه را تر و تمیز کرد، فرش ها را انداخت و وسایل را چید.

بازیکن در نوک حمله پا به پای توپ دوید و بازیکن های تیم حریف را جا گذاشت زد و به دروازه نزدیک شد و گل زد.

جواب: بازیکن در نوک حمله پا به پای توپ دوید، بازیکن های تیم حریف را جا گذاشت، به دروازه نزدیک شد و گُل زد.

حکایت نگاری صفحه 66 نگارش هفتم

 حکایت زیر را به نثر ساده امروزی، بازنویسی کنید.

شخصی خانه به کرایه گرفته بود. چوب های سقف بسیار صدا می داد. به خداوند خانه از بهر مرمّت آن سخن بگشاد. پاسخ داد: چوب های سقف ذکر خدا می کنند. گفت: «نیک است؛ اما می ترسم این ذکر به سجود بینجامد.»

بازنویسی1:

مردی خانه‌ای اجاره کرده بود، اما چوب‌های سقف مدام صدا می‌دادند و او را نگران می‌کردند. به صاحب‌خانه گفت که سقف نیاز به تعمیر دارد. صاحب‌خانه با خونسردی جواب داد: «این صداها ذکر گفتن چوب‌هاست!»

مرد گفت: «ذکر گفتنشان خوب است، اما می‌ترسم یک روز وسط همین ذکر، سقف خم شود و روی سرمان بیفتد!»

بازنویسی2:

شخصی خانه‌ای اجاره کرده بود، اما سقف آن‌قدر جیرجیر می‌کرد که شب‌ها نمی‌توانست راحت بخوابد. به صاحب‌خانه گفت: «لطفاً سقف را تعمیر کنید، این صداها نگران‌کننده است.»

صاحب‌خانه با لبخند گفت: «این‌ها صدای ذکر گفتن چوب‌هاست!»

مرد جواب داد: «باشد، ذکرشان قبول؛ فقط می‌ترسم یک روز موقع سجده کردن، سقف روی سرمان فرود بیاید!»

بازنویسی3:

مردی خانه‌ای را اجاره کرده بود، اما چوب‌های سقف پیوسته صدا می‌دادند و او را بیمناک کرده بودند. نزد صاحب‌خانه رفت و درخواست کرد سقف را تعمیر کند. صاحب‌خانه گفت: «این صداها چیزی نیست؛ چوب‌های سقف مشغول ذکر خدا هستند.»

مرد پاسخ داد: «ذکر گفتنشان مبارک، اما بیم دارم این ذکر به سجده بینجامد و سقف بر سرمان فرود آید.»

جمع‌بندی

در درس پنجم نگارش پایه هفتم آموختیم که بخش میانی متن، جایی است که نویسنده حرف اصلی‌اش را می‌زند. برای اینکه این بخش منظم و جذاب باشد، باید هر بند را با دقت بنویسیم. اول موضوع بند را مشخص کنیم، بعد آن را با جمله‌های مرتبط گسترش دهیم. بندهای خوب باعث می‌شوند خواننده راحت‌تر موضوع را بفهمد و از خواندن متن لذت ببرد. پس یادمان باشد که بدنه‌ی متن، ستون اصلی نوشته‌ی ماست.

گام به گام درس اول نگارش پایه هفتم

گام به گام درس دوم نگارش پایه هفتم

گام به گام درس سوم نگارش پایه هفتم

گام به گام درس چهارم نگارش پایه هفتم

گام به گام درس پنجم نگارش پایه هفتم

گام به گام درس ششم نگارش پایه هفتم

گام به گام درس هفتم نگارش پایه هفتم

گام به گام درس هشتم نگارش پایه هفتم